काहीतरी वेगळं करण्याची जिद्द आणि स्वत:वर विश्वास असेल, तर यशाच्या शिखरांना स्पर्श करण्यापासून कोणतीही शक्ती रोखू शकत नाही. ही गोष्ट महाराष्ट्रातील पुणे जिल्ह्यातील मावळ तालुक्यातील भाऊसाहेब नवले यांच्याबाबतीत. कोरोना काळात अनेकांना नोकऱ्याही गमवाव्या लागल्या. अनेकांना दोन वेळचे जेवणही मिळत नव्हते. या कोरोना महामारीच्या काळात भाऊसाहेब नवले यांनी महिन्याला अडीच लाख रुपये पगाराची नोकरी सोडून काहीतरी वेगळे करण्याचा निर्णय घेतला. नवले यांनी स्वत:चा व्यवसाय सुरू केला आणि आज त्यांची उलाढाल कोटींमध्ये आहे. मावळ तालुक्यातील 50 वर्षीय भाऊसाहेब नवले यांनी अडीच लाख रुपये पगाराची परदेशातील नोकरी सोडून नर्सरीचा व्यवसाय सुरू करण्यासाठी मायदेशी परतले. या व्यवसायातून ते दरवर्षी सुमारे अडीच कोटींची उलाढाल करत आहेत. वयाच्या 50 व्या वर्षी रिक्स घेऊन त्यांनी हे यश मिळवले आहे. त्यांची यशोगाथा सर्वांसाठी नक्कीच प्रेरणादायी आहे.
भाऊसाहेब महाराष्ट्रातील संगमनेरमधील अकोले येथे लहानाचे मोठे झाले. “मी माझ्या वडिलांकडून खूप काही शिकलो. मी त्यांना सर्वत्र फॉलो करेल आणि माझे बरेचसे ज्ञान आणि कार्यशैली त्यांच्या पाहण्याने येते. मला त्यांचे नाव पुढे करायचे होते आणि बीएस्सी ॲग्रीकल्चरचा अभ्यास करायचा होता,” असे भाऊसाहेब यांनी सांगितले. भाऊसाहेब यांनी रोपवाटिका सुरु करण्यासाठी आवश्यक परवानग्या आणि एमआयडीसीमध्ये जागा मिळवण्याचे काम केले. त्यांनी प्रायोगिक तत्त्वावर काही झाडेही वाढवायला सुरुवात केली. त्यांना बहुतेक झाडे आयात करायची होती. त्यासाठी त्यांना आवश्यक परवाने मिळवावे लागले आणि रोपे विकत घेण्यासाठी योग्य जागा शोधाव्या लागल्या. भाऊसाहेब यांना तैवानमधून फॅलेनोप्सिस ऑर्किड आणि हॉलंडमधून अँथुरियम आयात करण्याची ऑर्डर द्यायची होती. लॉकडाऊनमुळे त्यांच्या आयात कागदपत्रांना बराच वेळ लागला. साथीच्या रोगामुळे त्याच्या रोपवाटिकेसाठी मूलभूत साहित्य – जसे की फ्लॉवर पॉट्स, कोकोपीट आणि माती मिळण्यात समस्या निर्माण झाली. मजूर मिळवणे हेही मोठे आव्हान होते बहुतेक काम भाऊसाहेब स्वत: करत होते.
एक दमदार सुरुवात
भाऊसाहेब यांनी आशा सोडली नाही, जिद्द, चिकाटी ठेवली. आयातीला वेळ लागणार असल्याने त्यांनी स्थानिक वनस्पतींच्या वाणांची लागवड करण्यास सुरुवात केली. जी जून 2020 पर्यंत तयार झाली. तोंडी सांगून आणि व्हॉट्सॲपवर ऑल इंडिया नर्सरी ग्रुप्समध्ये सामील होऊन त्यांनी आपली रोपे विकण्यास सुरुवात केली. आज ‘ग्रीन्स अँड ब्लूम्स’ हा घाऊक व्यवसाय आहे जो देशभरातील रोपवाटिकांची पूर्तता करतो. कंपनीला बहुमूल्य फॅलेनोप्सिस ऑर्किडची पहिली आयात ऑगस्ट 2020 मध्येच मिळाली. पुढील काही महिन्यात हळूहळू आणखी काही वाण जोडले गेलेत. आज त्यांच्या नर्सरीमध्ये 100 पेक्षा जास्त प्रकारची शोभेची भांडी असलेली झाडे आणि विदेशी फुले आहेत. एक एकरापासून सुरू झालेली रोपवाटिका आज दोन एकरांमध्ये पसरलेली असून दरमहा 7,000 भांडी विकल्या जातात.
नर्सरीतून कोटींची उलाढाल
ऑर्किड वाढण्यास दीड वर्ष लागतात. तर अँथुरियम वाढण्यास सुमारे आठ ते नऊ महिने लागतात. ते एक अँथुरियम पॉट 200 रुपयांना आणि ऑर्किड पॉट 400 रुपयांना विकतात. या वर्षी कंपनीची 2 कोटी रुपयांची विक्री झाली असली तरी, संस्थापकांनी पहिल्या तीन वर्षांसाठी पगार काढला नाही, कारण हा प्रचंड गुंतवणूकीचा व्यवसाय आहे. सध्या त्यांच्याकडे 15 कर्मचारी आहेत. “प्रत्येक रोपाची योग्य वाढ होत आहे याची खात्री करण्यासाठी आम्हाला सुविधा अपग्रेड करण्यासाठी, प्रीमियम वनस्पती प्रकार मिळवण्यासाठी आणि तापमान राखण्यासाठी व्यवसायात सतत गुंतवणूक करावी लागेल. उदाहरणार्थ, आम्ही अलीकडेच आमच्या पॉलीहाऊससाठी पंखा आणि पॅड सिस्टम विकत घेतली,” असे भाऊसाहेब यांनी सांगितले.
तुमचे 100 टक्के दिले तर तुम्ही यशस्वी व्हाल
“आता, आम्ही आमच्या घरातील खर्च भागवण्यासाठी फक्त पगार काढतो,” तो शेअर करतो. “तुम्ही वडा पाव स्टॉल चालवत असाल, चहाचे दुकान चालवत असाल किंवा अगदी रिक्षा चालवत असाल, तुम्ही स्वतःचे काहीतरी कराल तेव्हा तुम्हाला समाधान मिळेल. आपला स्वतःचा बॉस असणे ही सर्वात चांगली भावना आहे. तुम्ही कितीही प्रतिभावान आहात, तुम्ही तुमचे 100 टक्के दिले तर तुम्ही यशस्वी व्हाल,” असे भाऊसाहेब यांनी सांगितले.
